Autor: Adrianna_Mroczkowska
Pytanie „czy jestem uzależniony?” zwykle nie pojawia się bez powodu. Może wynikać z niepokoju po kolejnej sytuacji, w której alkohol, narkotyki, leki lub hazard zaczęły wpływać na relacje, pracę, finanse albo samopoczucie. Samo zadanie tego pytania nie oznacza jeszcze diagnozy, ale jest ważnym sygnałem, aby przyjrzeć się swojemu zachowaniu i porozmawiać ze specjalistą.
Kiedy nawyk może stawać się uzależnieniem?
Najważniejszym sygnałem jest stopniowa utrata kontroli. Osoba może obiecywać sobie, że wypije mniej, nie sięgnie po substancję albo przestanie grać, lecz mimo kolejnych prób wraca do tego zachowania. Problem może rozwijać się również u osób, które nadal pracują, dbają o rodzinę i pozornie dobrze funkcjonują.
Niepokój powinny wzbudzić zwłaszcza sytuacje, gdy:
- coraz częściej myślisz o piciu, zażywaniu leków, narkotyków lub graniu,
- potrzebujesz większej ilości substancji albo silniejszych emocji,
- ukrywasz swoje zachowanie przed bliskimi,
- zaniedbujesz obowiązki, relacje lub własne zdrowie,
- pojawia się rozdrażnienie, lęk lub napięcie, gdy próbujesz przestać,
- kontynuujesz mimo konfliktów, strat finansowych i innych konsekwencji,
- tłumaczysz problem stresem, pracą lub zachowaniem innych osób.
Istotą uzależnienia jest niemożność rezygnacji mimo negatywnych skutków. W Ośrodku Olcha pomoc obejmuje uzależnienie od alkoholu, narkotyków, leków i hazardu.
Mechanizm zaprzeczania – dlaczego trudno ocenić sytuację?
Uzależnienie często rozwija się stopniowo. Człowiek zaczyna usprawiedliwiać swoje zachowanie i porównywać się z osobami, które znajdują się w trudniejszej sytuacji. Może powtarzać: „przecież pracuję”, „mogę przestać, kiedy zechcę” albo „inni robią to częściej”.
Takie myślenie utrudnia zauważenie realnych szkód. Dlatego samodzielna ocena nie zawsze jest wystarczająca. Rozmowa z terapeutą nie zobowiązuje od razu do rozpoczęcia długiego leczenia. Może być pierwszym krokiem do uporządkowania sytuacji i ustalenia, czy potrzebna jest terapia uzależnień.
Uzależnienie od alkoholu, leków, narkotyków lub hazardu
Problem nie musi dotyczyć wyłącznie alkoholu. Podobny mechanizm może pojawić się przy narkotykach, lekach uspokajających i nasennych oraz hazardzie. W każdym przypadku zachowanie zaczyna pełnić coraz ważniejszą funkcję: pomaga uciec od napięcia, trudnych emocji, samotności albo problemów.
W przypadku hazardu sygnałem ostrzegawczym może być odgrywanie strat, ukrywanie wydatków i wiara, że kolejna wygrana rozwiąże problemy. Przy lekach niepokojące jest samodzielne zwiększanie dawek lub przyjmowanie ich inaczej, niż zalecił lekarz. Nagłe odstawienie niektórych substancji może być niebezpieczne, dlatego powinno odbywać się po konsultacji medycznej.
Jak pomaga terapia uzależnień?
Terapia nie polega wyłącznie na przerwaniu picia, zażywania substancji czy grania. Jej celem jest również rozpoznawanie sytuacji zwiększających ryzyko nawrotu, nauka radzenia sobie z emocjami oraz odbudowywanie relacji i codziennego funkcjonowania.
Ośrodek Psychoterapii i Terapii Uzależnień Olcha w Warszawie działa od 1996 roku. Oferuje porady, terapię indywidualną i grupową, terapię rodzinną oraz interwencję kryzysową. Pomoc jest kierowana zarówno do osób uzależnionych, jak i ich bliskich.
Czy bliscy również mogą potrzebować pomocy?
Uzależnienie wpływa na całą rodzinę. Bliscy często próbują kontrolować sytuację, ukrywają konsekwencje zachowania osoby uzależnionej, przejmują jej obowiązki lub spłacają długi. Z czasem ich życie zaczyna koncentrować się wyłącznie na problemie drugiej osoby.
Terapia rodzinna lub indywidualne wsparcie pomagają zrozumieć te mechanizmy, wyznaczać granice i odzyskać poczucie bezpieczeństwa. Nie trzeba czekać, aż osoba uzależniona sama zdecyduje się na leczenie.
Zrób pierwszy krok i porozmawiaj ze specjalistą
Nie musisz mieć pewności, że jesteś uzależniony, aby zgłosić się na konsultację. Wystarczy, że alkohol, narkotyki, leki lub hazard zaczynają budzić Twój niepokój albo wpływać na ważne obszary życia.
Ośrodek Olcha w Warszawie pomaga dobrać formę wsparcia do sytuacji pacjenta i jego rodziny. Im wcześniej problem zostanie omówiony ze specjalistą, tym szybciej można rozpocząć pracę nad odzyskaniem kontroli. Skontaktuj się z Ośrodkiem Olcha i umów pierwszą rozmowę dotyczącą terapii uzależnień.
